KUCHING: Ketika perbezaan agama dan budaya boleh menjadi garis pemisah dalam sesebuah masyarakat, Sarawak terus mempamerkan wajah yang berbeza — rumah ibadat berdiri dalam suasana aman, perayaan diraikan dengan saling menghormati, manakala masyarakat berlainan kaum dan kepercayaan mampu hadir bersama tanpa kehilangan identiti masing-masing.

Bagi Timbalan Premier Sarawak, Datuk Amar Dr Sim Kui Hian, keharmonian seperti ini bukan sekadar sesuatu yang indah untuk diperkatakan. Ia adalah warisan Sarawak yang mesti dipertahankan, dipelihara dan diwariskan kepada generasi seterusnya.

Beliau berkata, pelaksanaan aktiviti keagamaan termasuk perarakan di Sarawak yang berlangsung secara aman dengan penyertaan masyarakat daripada pelbagai kaum mencerminkan kekuatan sebenar masyarakat majmuk negeri ini.

“Di sesetengah tempat, aktiviti keagamaan mungkin berdepan sekatan atau halangan. Namun di Sarawak, kita tidak menghadapi isu sedemikian.

“Semangat perpaduan dan keharmonian masyarakat pelbagai budaya ini adalah antara kekuatan terbesar Sarawak.”

Dr Sim berkata demikian ketika menyatakan penghargaan terhadap penganjuran sambutan hari jadi Dewa Tokong Nan Shi Shan Zheng Bao Gong di Kuching.

Berbeza Kepercayaan, Tetapi Berkongsi Tanah Air Yang Sama

Mesej yang dibawa Dr Sim melangkaui sesuatu sambutan keagamaan.

Ia menggambarkan sebuah Sarawak yang mahu terus dibina atas asas saling menghormati. Bukan saling mencurigai, saling memahami. Bukan menghakimi, menyatukan dan bukan memisahkan.

Pendekatan itu turut diterjemahkan melalui dasar Kerajaan Sarawak. Unit Hal Ehwal Agama-Agama Lain (UNIFOR), selain menyalurkan bantuan kepada rumah ibadat dan sekolah mubaligh, turut menjalankan program yang mempertemukan komuniti Kristian, Buddha, Tao, Hindu, Sikh dan Bahá’í bagi memperkukuh hubungan serta persefahaman antara agama.

Pada 2026, Kerajaan Sarawak menyediakan RM120 juta melalui UNIFOR, dengan RM90 juta diperuntukkan bagi rumah ibadat agama-agama lain dan RM30 juta bagi sekolah mubaligh. Sehingga 2026, jumlah keseluruhan yang diluluskan melalui UNIFOR sejak penubuhannya telah mencecah RM685 juta.

Angka itu memberikan gambaran bahawa usaha memelihara keharmonian agama di Sarawak bukan hanya bergantung kepada ucapan mengenai toleransi, tetapi turut disokong melalui institusi dan peruntukan kerajaan.

Dr Sim: Anak Muda Mesti Mewarisi Semangat Ini

Apa yang paling membimbangkan bagi masa hadapan bukan sekadar kehilangan bangunan atau artifak lama, tetapi kemungkinan hilangnya kefahaman mengenai mengapa masyarakat Sarawak selama ini mampu hidup bersama dalam perbezaan.

Sebab itu Dr Sim memberi penekanan khusus kepada penyertaan generasi muda.

Menurut beliau, anak-anak muda Sarawak perlu terus terlibat dalam kegiatan kemasyarakatan dan kebudayaan supaya warisan masyarakat berbilang kaum serta agama tidak terputus apabila generasi terdahulu semakin berusia.

“Golongan muda juga merupakan sebahagian penting dalam usaha pembinaan negara Sarawak,” katanya.

Tokong, gereja, kuil dan rumah ibadat bersejarah, menurut beliau, bukan semata-mata struktur fizikal. Sebahagiannya membawa sejarah perjalanan komuniti yang telah bertapak selama beberapa generasi dan menjadi sebahagian daripada kepelbagaian budaya Sarawak.

Justeru, warisan itu perlu dipelihara supaya generasi akan datang memahami bahawa Sarawak dibentuk bukan oleh satu kaum atau satu budaya sahaja, tetapi melalui kehidupan bersama masyarakat daripada pelbagai latar belakang.

Perpaduan Tidak Lahir Dengan Sendirinya

Hakikatnya, keharmonian tidak boleh dianggap akan kekal secara automatik.

UNIFOR sendiri menegaskan bahawa keamanan dan keharmonian yang dinikmati Sarawak dibina selama beberapa generasi melalui rasa hormat, persefahaman dan kesediaan masyarakat untuk hidup bersama meskipun mempunyai perbezaan.

Sebab itu mesej Dr Sim mempunyai makna yang lebih besar, jangan biarkan perbezaan menjadi alasan untuk menjauhkan sesama anak Sarawak.

Seseorang tidak perlu meninggalkan agama, budaya atau identitinya untuk menghormati jirannya.

Seorang Melayu boleh menghormati masyarakat Cina. Seorang Cina boleh menghormati masyarakat Dayak. Masyarakat Iban, Bidayuh, Melanau, Orang Ulu dan komuniti-komuniti lain pula boleh terus mempertahankan adat dan kepercayaan masing-masing sambil berdiri bersama sebagai rakyat Sarawak.

Kerajaan Sarawak turut menegaskan pada September lalu bahawa kebebasan mengamalkan agama masing-masing perlu berjalan bersama tanggungjawab menghormati kepercayaan orang lain, manakala kepelbagaian agama dan budaya harus dilihat sebagai kekuatan masyarakat.

Jaga Sarawak Bersama-Sama

Di sebalik kemajuan jalan raya, jambatan, pendidikan, teknologi dan ekonomi, terdapat satu aset yang nilainya sukar diukur dengan ringgit, kepercayaan antara manusia.

Kepercayaan bahawa jiran yang berlainan agama tetap seorang sahabat.

Kepercayaan bahawa perayaan sesuatu komuniti boleh dihormati oleh komuniti lain.

Dan kepercayaan bahawa kepelbagaian tidak semestinya melahirkan perpecahan.

Itulah semangat yang diketengahkan Dr Sim. Sebuah Sarawak yang tidak meminta rakyatnya menjadi serupa untuk hidup bersama.

Kita boleh berbeza agama.
Kita boleh berbeza kaum.
Kita boleh berbeza bahasa dan adat.

Tetapi apabila Sarawak menjadi rumah kita bersama, keharmonian itu menjadi tanggungjawab kita bersama.

Warisan inilah yang perlu diserahkan kepada anak cucu kelak. Bukan sekadar Sarawak yang semakin maju, tetapi Sarawak yang masih tahu menghormati, memahami dan menjaga satu sama lain.

Berbeza kepercayaan, satu rasa hormat.
Berbeza budaya, satu semangat persaudaraan.
Berbeza asal-usul, tetapi bersama-sama membina Sarawak.